Kết hôn đồng giới được công nhận ở những đâu?
Tính đến nay, các nước chấp nhận kết hôn đồng giới đã được hợp pháp hóa và công nhận chính thức tại khoảng 38 quốc gia cùng nhiều vùng lãnh thổ phụ thuộc/tự trị:
- Châu Á:
Đài Loan (2019), Thái Lan (chính thức áp dụng từ đầu năm 2025).
- Châu Âu:
Hà Lan (quốc gia đầu tiên – 2001), Bỉ, Tây Ban Nha, Na Uy, Thụy Điển, Bồ Đào Nha, Iceland, Đan Mạch, Pháp, Vương quốc Anh, Luxembourg, Ireland, Phần Lan, Malta, Đức, Áo, Thụy Sĩ, Slovenia, Andorra, Estonia, Hy Lạp, Liechtenstein…
- Châu Mỹ:
Bắc Mỹ: Canada, Hoa Kỳ, Mexico.
Nam và Trung Mỹ: Argentina, Uruguay, Brazil, Colombia, Ecuador, Costa Rica, Chile, Cuba.
- Châu Đại Dương và Châu Phi:
Úc, New Zealand, Nam Phi.
- Các vùng lãnh thổ phụ thuộc / tự trị:
Greenland, Quần đảo Faroe (Đan Mạch); Puerto Rico, Guam, Quần đảo Virgin (Mỹ); Gibraltar, Quần đảo Falkland (Anh)…
Để một quốc gia hoặc vùng lãnh thổ được tính vào danh sách công nhận hôn nhân đồng giới, hệ thống pháp luật tại đó phải đáp ứng 4 tiêu chí cốt lõi:
- Quyền bình đẳng và Tên gọi chính thức: Quốc gia hoặc vùng lãnh thổ đó phải cho phép người dân đăng ký dưới danh nghĩa chính thức là “Hôn nhân” và được hưởng trọn vẹn mọi quyền cũng như nghĩa vụ pháp lý hoàn toàn bình đẳng với các cặp đôi khác giới, từ quyền nhân thân, tài sản, thừa kế đến quyền nhận con nuôi và phúc lợi xã hội. Những nơi chỉ dừng lại ở các hình thức công nhận thấp hơn như “Kết hợp dân sự” hay “Chung sống có đăng ký” do bị hạn chế một số quyền cốt lõi thì không được xếp vào danh sách này.
- Cơ sở pháp lý chính thức: Việc công nhận phải được xác lập thông qua các văn bản pháp lý chính thống có giá trị bắt buộc áp dụng cao nhất của quốc gia, chẳng hạn như luật do Quốc hội thông qua, phán quyết có hiệu lực của Tòa án Tối cao, Tòa án Hiến pháp hoặc kết quả từ cuộc trưng cầu dân ý toàn quốc, chứ không thể chỉ dựa trên các tuyên bố hay chính sách khuyến khích chung chung.
- Hiệu lực thi hành thực tế: Quy định pháp lý phải đã chính thức có hiệu lực thi hành trên thực tế, đồng nghĩa với việc các cơ quan đăng ký hộ tịch bắt buộc phải tiếp nhận hồ sơ và tiến hành cấp giấy chứng nhận kết hôn cho các cặp đôi. Các quốc gia mới dừng lại ở bước ban hành dự thảo luật hoặc đạo luật đã được thông qua nhưng chưa đến ngày có hiệu lực áp dụng thì chưa được tính vào danh sách.
- Phạm vi áp dụng toàn lãnh thổ: Quy định cho phép kết hôn đồng giới phải được áp dụng thống nhất trên toàn bộ phạm vi lãnh thổ của quốc gia hoặc vùng lãnh thổ đó. Đối với những nước theo thể chế liên bang gồm nhiều bang hay tỉnh tự trị, quy định này bắt buộc phải có hiệu lực trên quy mô toàn liên bang để đảm bảo quyền kết hôn được công nhận bình đẳng ở mọi địa phương.
Danh sách các nước chấp nhận kết hôn đồng giới
Châu Á (Dữ liệu được cập nhật tính đến tháng 11/10/2026)
| Quốc gia/ Vùng lãnh thổ | Thời điểm có hiệu lực |
| Đài Loan | 24/05/2019 |
| Thái Lan | 23/01/2025 |
Châu Âu (Dữ liệu được cập nhật tính đến tháng 11/10/2026)
| Quốc gia/ Vùng lãnh thổ | Thời điểm có hiệu lực |
| Hà Lan | 01/04/2001 |
| Bỉ | 01/06/2003 |
| Tây Ban Nha | 03/07/2005 |
| Na Uy | 01/01/2009 |
| Thụy Điển | 01/05/2009 |
| Bồ Đào Nha | 05/06/2010 |
| Iceland | 27/06/2010 |
| Đan Mạch | 15/06/2012 |
| Pháp | 18/05/2013 |
| Vương quốc Anh | 2014 (Anh/Wales/Scotland), 2020 (Bắc Ireland) |
| Luxembourg | 01/01/2015 |
| Ireland | 16/11/2015 |
| Phần Lan | 01/03/2017 |
| Malta | 01/09/2017 |
| Đức | 01/10/2017 |
| Áo | 01/01/2019 |
| Thụy Sĩ | 01/07/2022 |
| Slovenia | 09/07/2022 |
| Andorra | 17/02/2023 |
| Estonia | 01/01/2024 |
| Hy Lạp | 16/02/2024 |
| Liechtenstein | 01/01/2025 |
| Greenland / Quần đảo Faroe (Đan Mạch) | 2016 / 2017 |
| Gibraltar / Quần đảo Falkland (Anh) | 2016 / 2017 |
Châu Mỹ (Dữ liệu được cập nhật tính đến tháng 11/10/2026)
|
Quốc gia/ Vùng lãnh thổ |
Thời điểm có hiệu lực |
| Canada | 20/07/2005 |
| Argentina | 22/07/2010 |
| Brazil | 16/05/2013 |
| Uruguay | 05/08/2013 |
| Hoa Kỳ | 26/06/2015 |
| Colombia | 28/04/2016 |
| Ecuador | 08/07/2019 |
| Costa Rica | 26/05/2020 |
| Chile | 10/03/2022 |
| Cuba | 27/09/2022 |
| Mexico | 31/12/2022 (Áp dụng toàn quốc) |
| Puerto Rico / Guam / QĐ Virgin (Mỹ) | 2015 |
| Aruba / Curaçao (Hà Lan) | 12/07/2024 |
Châu Đại Dương và châu Phi (Dữ liệu được cập nhật tính đến tháng 11/10/2026)
| Quốc gia/ Vùng lãnh thổ | Khu vực | Thời điểm có hiệu lực |
| Nam Phi | Châu Phi | 30/11/2006 |
| New Zealand | Châu Đại Dương | 19/08/2013 |
| Úc | Châu Đại Dương | 09/12/2017 |
Kết hôn đồng giới và kết hợp dân sự có giống nhau không?
Kết hôn đồng giới: Được công nhận tên gọi chính thức là “Hôn nhân”, bình đẳng tuyệt đối về quyền, nghĩa vụ và vị thế pháp lý như các cặp đôi khác giới (bao gồm quyền nhận nuôi con, thừa kế, nhận phúc lợi xã hội, đại diện y tế…).
Kết hợp dân sự: Là hình thức công nhận pháp lý ở mức độ thấp hơn. Một số quốc gia cho phép cặp đôi cùng giới đăng ký chung sống nhưng hạn chế một số quyền lợi nhất định (như quyền nhận nuôi con chung, quyền di trú hoặc chế độ tài sản đặc thù của vợ chồng).
Lưu ý: Chỉ đưa các quốc gia/ vùng lãnh thổ có hệ thống pháp luật nước đó trao quyền “Hôn nhân đồng giới” trọn vẹn mới được liệt kê vào danh sách “Hôn nhân đồng giới”. Các quốc gia chỉ dừng lại ở mô hình “Kết hợp dân sự” thì không được tính.
Người Việt kết hôn đồng giới ở nước ngoài cần lưu ý gì?
- Tại các quốc gia sở tại:
Người kết hôn bắt buộc phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện theo quy định pháp luật của nước sở tại, bao gồm độ tuổi tối thiểu, năng lực hành vi dân sự, giấy xác nhận tình trạng đơn thân, cùng các điều kiện về lưu trú hoặc thị thực hợp pháp.
Giấy chứng nhận kết hôn do cơ quan có thẩm quyền của nước sở tại cấp chỉ phát sinh hiệu lực thi hành và bảo hộ pháp lý đối với các quyền, nghĩa vụ, tài sản thuộc phạm vi tài xuyết của quốc gia đó (hoặc tại các quốc gia khác có ký kết thỏa thuận công nhận lẫn nhau).
- Tại Việt Nam:
Theo Khoản 2 Điều 8 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 (sửa đổi, bổ sung 2025), Việt Nam không thừa nhận hôn nhân giữa những người cùng giới tính. Do đó, việc đăng ký kết hôn đồng giới ở nước ngoài sẽ không được ghi chú vào sổ hộ tịch hay công nhận là vợ chồng hợp pháp tại Việt Nam.
Sau khi kết hôn phát sinh quan hệ tài sản sẽ được xử lý theo quan hệ dân sự: Mọi giao dịch, quan hệ tài sản hoặc hợp tác giữa hai người tại Việt Nam sẽ được điều chỉnh theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2025) (sở hữu chung theo thỏa thuận/góp vốn), không áp dụng chế độ tài sản chung của vợ chồng theo luật hôn nhân.
Cách cập nhật danh sách
Khi biên soạn hoặc cập nhật danh sách các quốc gia/vùng lãnh thổ công nhận hôn nhân đồng giới, người viết cần tuân thủ các nguyên tắc sau:
- Ghi rõ thời điểm kiểm tra dữ liệu: Bắt buộc phải có dòng ghi chú mốc thời gian cụ thể (ví dụ: “Dữ liệu được cập nhật tính đến tháng 10/2026”).
- Xác minh hiệu lực thực thi: Phải kiểm tra xem đạo luật/phán quyết đã chính thức có hiệu lực thi hành (tránh trường hợp dự luật mới được thông qua nhưng chưa đến ngày áp dụng thực tế).
- Đối chiếu nguồn chính thống: Kiểm tra nguồn tin từ văn bản luật của nước sở tại, cơ sở dữ liệu của LHQ (UN) hoặc các tổ chức uy tín quốc tế theo dõi quyền LGBT (như ILGA World) trước khi công bố.
Liên hệ Luật Triệu Phúc để được hỗ trợ
Trên đây là những thông tin pháp lý cơ bản liên quan đến vấn đề Quý khách đang quan tâm. Trong thực tế, tùy từng trường hợp cụ thể, hồ sơ, điều kiện áp dụng và hướng xử lý có thể khác nhau.
Nếu Quý khách cần được tư vấn chi tiết, rà soát hồ sơ hoặc hỗ trợ thực hiện thủ tục pháp lý, vui lòng liên hệ Công ty Luật TNHH Triệu Phúc để được hỗ trợ.
CÔNG TY LUẬT TNHH TRIỆU PHÚC
Hotline tư vấn: 0906.254.568
Hotline tranh tụng: 0961.821.254
Email: [email protected]
Website: https://luattrieuphuc.vn/
Địa chỉ:
– Tòa nhà HH2 Bắc Hà, số 15 Tố Hữu, phường Thanh Xuân, Hà Nội.
– Số 9 tổ 20 (nay là số 62, ngõ 2 Hoàng Quốc Việt), phường Nghĩa Đô, Hà Nội
Luật Triệu Phúc – Đồng hành cùng Quý khách trong việc giải quyết các vấn đề pháp lý một cách rõ ràng, đúng quy định và phù hợp với từng trường hợp cụ thể.
