THỦ TỤC ĐỔI TÊN GIẤY KHAI SINH KHI ĐÃ TRƯỞNG THÀNH: ĐIỀU KIỆN, HỒ SƠ VÀ CÁCH THỰC HIỆN
.jpg)
Thủ tục đổi tên giấy khai sinh là vấn đề được nhiều người quan tâm khi tên hiện tại gây nhầm lẫn, bất tiện hoặc ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của người mang tên. Đặc biệt, khi đã trưởng thành, nhiều người muốn biết mình có được tự mình đổi tên trên giấy khai sinh hay không, cần đáp ứng điều kiện gì, chuẩn bị hồ sơ ra sao và thực hiện thủ tục ở đâu.
Pháp luật hiện hành cho phép cá nhân yêu cầu thay đổi tên trong những trường hợp nhất định. Tuy nhiên, việc đổi tên không được thực hiện hoàn toàn theo ý muốn mà phải có căn cứ pháp luật và được cơ quan có thẩm quyền đăng ký. Vì vậy, trước khi thực hiện thủ tục đổi tên giấy khai sinh, người yêu cầu cần xác định đúng trường hợp của mình và chuẩn bị hồ sơ phù hợp.
1. Thủ tục đổi tên giấy khai sinh khi đã trưởng thành có được không?
Người đã trưởng thành vẫn có quyền yêu cầu thay đổi tên của chính mình nếu thuộc trường hợp mà pháp luật quy định. Việc đã đủ tuổi thành niên không làm mất quyền yêu cầu thay đổi tên và người trưởng thành có thể tự mình thực hiện thủ tục đối với thông tin tên của mình.
Theo Điều 28 Bộ luật Dân sự 2015, cá nhân có quyền yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền công nhận việc thay đổi tên trong những trường hợp luật định. Trong đó, một trường hợp đáng chú ý là khi việc sử dụng tên gây nhầm lẫn hoặc ảnh hưởng đến tình cảm gia đình, danh dự, quyền và lợi ích hợp pháp của người đó.
Như vậy, khi xem xét thủ tục đổi tên giấy khai sinh, vấn đề quan trọng không chỉ là người yêu cầu đã trưởng thành mà còn phải xác định lý do thay đổi tên có thuộc trường hợp được pháp luật công nhận hay không.
2. Điều kiện thực hiện thủ tục đổi tên giấy khai sinh
Không phải mọi trường hợp không thích tên hiện tại đều có thể được đổi tên. Điều 28 Bộ luật Dân sự 2015 quy định các trường hợp cá nhân có quyền yêu cầu thay đổi tên.
Đối với người trưởng thành, một trong những căn cứ thường được quan tâm là việc sử dụng tên hiện tại gây nhầm lẫn hoặc ảnh hưởng đến tình cảm gia đình, danh dự, quyền và lợi ích hợp pháp của chính người mang tên. Khi thực hiện thủ tục đổi tên giấy khai sinh, người yêu cầu cần trình bày rõ lý do và cung cấp tài liệu liên quan nếu cơ quan đăng ký hộ tịch yêu cầu chứng minh.
Ngoài căn cứ trên, Điều 28 còn quy định một số trường hợp đặc thù khác liên quan đến quan hệ cha, mẹ, con; tìm lại nguồn gốc huyết thống; quan hệ hôn nhân và gia đình có yếu tố nước ngoài; xác định lại hoặc chuyển đổi giới tính và các trường hợp khác theo luật định.
Do đó, nếu một người chỉ muốn đổi tên vì “không thích tên cũ”, “muốn tên hay hơn” hoặc “muốn sử dụng một tên khác” thì không nên mặc nhiên cho rằng hồ sơ sẽ được chấp thuận. Cần đối chiếu lý do thực tế với căn cứ pháp luật trước khi nộp hồ sơ.
3. Thủ tục đổi tên giấy khai sinh khác gì cải chính hộ tịch?
Thủ tục đổi tên giấy khai sinh và thủ tục cải chính hộ tịch là hai vấn đề khác nhau, dù cùng liên quan đến việc thay đổi thông tin trên giấy khai sinh.
Thay đổi tên được áp dụng khi tên đã được đăng ký nhưng cá nhân có căn cứ pháp luật để yêu cầu đổi sang một tên khác. Trong trường hợp này, tên cũ không nhất thiết là thông tin bị ghi sai.
Ngược lại, cải chính hộ tịch được thực hiện khi có sai sót trong đăng ký hộ tịch. Ví dụ, thông tin tên bị ghi nhầm trong quá trình đăng ký và có căn cứ xác định thông tin chính xác. Khi đó, người dân thực hiện thủ tục cải chính chứ không phải thủ tục thay đổi tên.
Cổng Dịch vụ công Quốc gia hiện công bố thủ tục “Thay đổi, cải chính, bổ sung thông tin hộ tịch, xác định lại dân tộc”, trong đó quy định về thành phần hồ sơ, cơ quan thực hiện, thời hạn và cách thức nộp hồ sơ. Vì vậy, nếu giấy khai sinh đã được đăng ký đúng nhưng người trưởng thành có căn cứ để thay đổi tên thì cần thực hiện thủ tục đổi tên giấy khai sinh, không nên sử dụng thủ tục cải chính chỉ để thay đổi một thông tin vốn không bị ghi sai.
4. Hồ sơ thực hiện thủ tục đổi tên giấy khai sinh gồm những gì?
Khi thực hiện thủ tục đổi tên giấy khai sinh, người yêu cầu cần chuẩn bị tờ khai đăng ký thay đổi, cải chính, bổ sung thông tin hộ tịch theo mẫu. Trường hợp thực hiện trực tuyến thì sử dụng mẫu tờ khai điện tử theo quy định của hệ thống.
Theo thông tin đang được công bố trên Cổng Dịch vụ công Quốc gia, người yêu cầu còn phải cung cấp các giấy tờ liên quan đến việc thay đổi để làm căn cứ giải quyết. Tùy từng trường hợp, những giấy tờ này có thể được sử dụng để chứng minh lý do và căn cứ pháp lý của việc thay đổi tên.
Người yêu cầu cũng cần cung cấp giấy tờ chứng minh nhân thân theo quy định. Trường hợp thông tin đã có trong các cơ sở dữ liệu được cơ quan nhà nước khai thác, người dân có thể không phải xuất trình lại một số giấy tờ mà cơ quan đăng ký hộ tịch đã có khả năng tra cứu.
Vì vậy, khi chuẩn bị hồ sơ đổi tên giấy khai sinh, người dân không chỉ cần hoàn thành tờ khai mà còn nên rà soát những tài liệu có thể chứng minh lý do thay đổi tên của mình. Chi tiết thành phần hồ sơ có thể xem tại Cổng Dịch vụ công Quốc gia.
5. Thủ tục đổi tên giấy khai sinh thực hiện ở đâu?
Theo thủ tục hành chính hiện hành được công bố trên Cổng Dịch vụ công Quốc gia, việc thay đổi, cải chính, bổ sung thông tin hộ tịch thuộc thẩm quyền thực hiện của UBND cấp xã. Người dân có thể lựa chọn hình thức nộp hồ sơ phù hợp, gồm nộp trực tiếp tại Trung tâm Phục vụ hành chính công, gửi qua dịch vụ bưu chính hoặc thực hiện trực tuyến thông qua Cổng Dịch vụ công Quốc gia hoặc ứng dụng định danh quốc gia nếu địa phương triển khai phương thức này. Như vậy, khi có nhu cầu thực hiện thủ tục đổi tên giấy khai sinh, người trưởng thành cần xác định đúng cơ quan tiếp nhận theo địa phương và kiểm tra phương thức nộp hồ sơ đang được áp dụng.
6. Các bước thực hiện thủ tục đổi tên giấy khai sinh
Để thực hiện thủ tục đổi tên giấy khai sinh, người yêu cầu có thể thực hiện theo trình tự cơ bản sau:
– Trước hết, cần xác định căn cứ pháp luật và lý do muốn thay đổi tên. Sau đó, chuẩn bị tờ khai cùng các giấy tờ liên quan có thể chứng minh căn cứ của việc thay đổi.
– Tiếp theo, người yêu cầu nộp hồ sơ tại cơ quan có thẩm quyền bằng hình thức trực tiếp, qua bưu chính hoặc trực tuyến theo phương thức được địa phương triển khai. Cơ quan đăng ký hộ tịch sẽ kiểm tra hồ sơ và tiếp nhận nếu hồ sơ đáp ứng yêu cầu.
Nếu hồ sơ chưa đầy đủ hoặc cần bổ sung, người yêu cầu sẽ được hướng dẫn hoàn thiện. Trường hợp cần xác minh, cơ quan đăng ký hộ tịch sẽ tiến hành xác minh trước khi giải quyết.
Nếu có đủ căn cứ và việc thay đổi tên phù hợp với quy định pháp luật, cơ quan đăng ký hộ tịch thực hiện đăng ký thay đổi và trả kết quả cho người yêu cầu.
Theo Cổng Dịch vụ công Quốc gia, thời hạn giải quyết thủ tục thay đổi hộ tịch là 03 ngày làm việc; nếu cần xác minh thì thời hạn giải quyết không quá 06 ngày làm việc. Kết quả giải quyết là trích lục thay đổi, cải chính, bổ sung thông tin hộ tịch, xác định lại dân tộc.
7. Đổi tên trên giấy khai sinh có phải đổi cả họ không?
Không. Thực hiện thủ tục đổi tên giấy khai sinh không đồng nghĩa với việc phải thay đổi cả họ. Bộ luật Dân sự quy định quyền thay đổi họ và quyền thay đổi tên tại các điều khoản riêng biệt. Vì vậy, nếu người trưởng thành chỉ có nhu cầu thay đổi tên riêng và đáp ứng điều kiện pháp luật thì không bắt buộc phải thay đổi họ. Chẳng hạn, một người có họ tên “Nguyễn Văn A” nếu được chấp thuận thay đổi tên thì có thể đổi phần tên “A” sang tên khác mà không cần thay đổi họ “Nguyễn”.
8. Sau khi thực hiện thủ tục đổi tên giấy khai sinh cần làm gì?
Sau khi hoàn thành thủ tục đổi tên giấy khai sinh, người dân nên chủ động rà soát những giấy tờ và hồ sơ đang sử dụng tên cũ để thực hiện cập nhật thông tin.
Tùy trường hợp, những giấy tờ cần kiểm tra có thể gồm căn cước, hộ chiếu, giấy phép lái xe, tài khoản ngân hàng, hồ sơ bảo hiểm, hồ sơ thuế, hồ sơ lao động, bằng cấp, chứng chỉ và các giấy tờ giao dịch khác. Việc thay đổi tên trên giấy khai sinh không có nghĩa là tất cả giấy tờ khác sẽ tự động được thay đổi ngay. Mỗi cơ quan, tổ chức có thể có quy trình cập nhật riêng. Vì vậy, sau khi được đăng ký thay đổi tên, người dân nên giữ trích lục thay đổi hộ tịch để sử dụng khi cập nhật các thông tin liên quan. Đặc biệt, việc đổi tên không làm mất hoặc chấm dứt các quyền và nghĩa vụ đã được xác lập trước đó. Khoản 3 Điều 28 Bộ luật Dân sự 2015 quy định việc thay đổi tên không làm thay đổi hoặc chấm dứt quyền, nghĩa vụ dân sự được xác lập theo tên cũ. Người dân có thể xem Điều 28 Bộ luật Dân sự 2015
9. Một số câu hỏi thường gặp về thủ tục đổi tên giấy khai sinh
Thủ tục đổi tên giấy khai sinh có mất lệ phí không? -> Có thể có. Mức lệ phí thay đổi hộ tịch do Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết định nên không có một mức phí chung áp dụng cho mọi địa phương. Theo thông tin trên Cổng Dịch vụ công Quốc gia, một số đối tượng thuộc diện được miễn lệ phí theo quy định. Trường hợp yêu cầu cấp bản sao trích lục cũng có thể phát sinh phí.
Thủ tục đổi tên giấy khai sinh mất bao lâu? -> Thời hạn giải quyết thông thường là 03 ngày làm việc. Nếu cần xác minh thì thời hạn giải quyết không quá 06 ngày làm việc. Thời hạn này là thời gian giải quyết thủ tục hành chính, còn việc có được chấp thuận hay không phụ thuộc vào căn cứ và hồ sơ cụ thể.
Không thích tên hiện tại có được đổi tên không? ->Không thể mặc nhiên khẳng định là được. Người yêu cầu phải thuộc một trong những trường hợp được pháp luật cho phép thay đổi tên. Vì vậy, trước khi thực hiện thủ tục đổi tên giấy khai sinh, cần xác định rõ lý do và căn cứ pháp luật tương ứng.
Đổi tên có ảnh hưởng đến quyền và nghĩa vụ trước đây không? -> Không. Việc thay đổi tên không làm thay đổi hoặc chấm dứt quyền, nghĩa vụ dân sự đã được xác lập theo tên cũ. Đây là quy định nhằm bảo đảm việc thay đổi tên không làm ảnh hưởng đến các quan hệ pháp lý mà cá nhân đã xác lập trước đó.
Kết luận
Thủ tục đổi tên giấy khai sinh là thủ tục mà người trưởng thành có thể thực hiện nếu thuộc trường hợp pháp luật cho phép. Việc đã trưởng thành không phải là rào cản đối với quyền thay đổi tên, nhưng người yêu cầu vẫn phải có căn cứ phù hợp theo Điều 28 Bộ luật Dân sự 2015.
Khi thực hiện, cần phân biệt rõ thay đổi tên với cải chính hộ tịch. Nếu tên trên giấy khai sinh được đăng ký đúng nhưng cá nhân có căn cứ pháp luật để đề nghị sử dụng tên mới thì thực hiện thủ tục thay đổi tên. Nếu thông tin bị ghi sai trong quá trình đăng ký thì mới đặt ra vấn đề cải chính hộ tịch.
Theo thủ tục hiện hành được công bố trên Cổng Dịch vụ công Quốc gia, hồ sơ thay đổi hộ tịch được thực hiện tại UBND cấp xã, với các phương thức nộp hồ sơ theo quy định. Thời hạn giải quyết thông thường là 03 ngày làm việc và không quá 06 ngày làm việc nếu cần xác minh.
Sau khi hoàn tất thủ tục đổi tên giấy khai sinh, người dân cũng cần chủ động cập nhật tên mới trên những giấy tờ, hồ sơ và tài khoản liên quan để bảo đảm thông tin cá nhân thống nhất trong quá trình học tập, làm việc, giao dịch và thực hiện các quyền, nghĩa vụ dân sự.
CÔNG TY LUẬT TNHH TRIỆU PHÚC
Hotline: 0909.XXX.XXX – 0918.XXX.XXX
Email: [email protected]
Website: luattrieuphuc.vn
Trụ sở: Hà Nội
Văn phòng: Thành phố Hồ Chí Minh
Lĩnh vực: Tư vấn pháp luật – Luật doanh nghiệp – Luật đất đai – Hôn nhân và gia đình – Dân sự – Thừa kế
CÔNG TY LUẬT TNHH TRIỆU PHÚC
- Hotline tư vấn: 0906.254.568
- Hotline tranh tụng: 0961.821.254
- Email: [email protected]
- Website: https://luattrieuphuc.vn/
- Địa chỉ: Tòa nhà HH2 Bắc Hà, số 15 Tố Hữu, phường Thanh Xuân, Hà Nội./ Số 9 tổ 20 (nay là số 62, ngõ 2 Hoàng Quốc Việt), phường Nghĩa Đô, Hà Nội.
